Różnice między spedycją a przewozem – co warto
wiedzieć?

W praktyce obrotu często używa się zamiennie pojęć spedycja i przewóz, choć mają one
odmienne znaczenie prawne i niosą za sobą inne obowiązki oraz zasady odpowiedzialności.
Czym się różnią?

✔ Spedycja – organizacja przewozu
Spedytor, na podstawie umowy spedycji (art. 794 Kodeksu cywilnego), zobowiązuje się do
organizacji wysyłki lub odbioru przesyłki i innych usług z tym związanych. Może to
obejmować:

● wybór przewoźnika,

● organizację transportu,

● załadunek, przeładunek czy magazynowanie.

Spedytor odpowiada na zasadzie winy – tylko jeśli nie dołoży należytej staranności.

✔ Przewóz – fizyczne przemieszczenie towaru

Przewoźnik (na podstawie umowy przewozu, art. 774 KC oraz ustawy Prawo przewozowe
lub CMR) zobowiązuje się do przemieszczenia towaru z punktu A do punktu B.

Przewoźnik odpowiada na zasadzie ryzyka – odpowiada co do zasady zawsze, chyba że
wykaże okoliczności wyłączające odpowiedzialność (np. siła wyższa, wada towaru).

✔ Odpowiedzialność i odszkodowanie

Kryterium	Spedycja	Przewóz
Podstawa prawna	KC, OPWS 2010	KC, Prawo przewozowe, CMR
Przedmiot umowy	Organizacja przewozu	Fizyczny przewóz rzeczy
Zakres odpowiedzialności	Na zasadzie winy	Na zasadzie ryzyka
Ograniczenie odpowiedzialności	Wartość przesyłki (chyba że rażące niedbalstwo)	Wartość przesyłki / podwójne przewoźne
Odpowiedzialność za podwykonawców	Tylko przy winie w wyborze	Jak za własne działania
Odpowiedzialność za opóźnienie	Tylko przy zobowiązaniu do terminu	Do wysokości podwójnego przewoźnego

✔ Oparte na:

Kodeksie cywilnym (art. 794 i 774),

Prawie przewozowym (ustawa z 15 listopada 1984 r. – Dz.U. 2023 poz. 2140),

Konwencji CMR (ratyfikowanej przez Polskę), oraz Ogólnych Polskich Warunkach Spedycyjnych 2010 – które nadal są szeroko stosowane jako standard branżowy, choć nie są aktem prawnym sensu stricto.

Wszystkie te źródła są aktualne i obowiązujące.